Trả lời nhanh: Nên yêu cầu xem: (1) Giấy chứng nhận QSDĐ/QSH nhà ở bản gốc; (2) giấy tờ tùy thân của chủ sở hữu; (3) tình trạng thế chấp, tranh chấp; (4) hồ sơ xây dựng, hoàn công (nếu có nhà); (5) thông tin quy hoạch; (6) các giấy tờ liên quan khác.
Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất/quyền sở hữu nhà ở (sổ đỏ/sổ hồng)
Những thông tin cần đối chiếu: tên/số giấy tờ tùy thân người đứng tên; địa chỉ, số thửa, số tờ bản đồ, diện tích; mục đích sử dụng đất; thời hạn sử dụng; mục “những thay đổi sau khi cấp giấy” (ghi chú thế chấp).
Nhận biết sổ giả, sổ photocopy không hợp lệ: yêu cầu xem bản gốc, kiểm tra dấu hiệu bảo an, con dấu, chữ ký; mang bản photocopy đến VPĐK đất đai/công chứng để xác minh; cẩn trọng nếu bên bán liên tục trì hoãn cho xem bản gốc.
Thông tin về chủ sở hữu
Đối chiếu CCCD người bán với tên trên sổ — chỉ nhằm xác nhận đúng chủ thể giao dịch, không nên thu thập/khai thác thông tin cá nhân ngoài phạm vi cần thiết. Lưu ý trường hợp đồng sở hữu vợ chồng (cần cả hai ký), tài sản thừa kế (cần hoàn tất thủ tục khai nhận di sản), giao dịch qua ủy quyền (cần văn bản công chứng hợp lệ, đúng phạm vi).
Tình trạng thế chấp, tranh chấp của bất động sản
Kiểm tra qua sổ: thông tin thế chấp thường ở trang ghi chú biến động (mặt sau sổ) — cần đọc toàn bộ sổ.
Kiểm tra qua VPĐK đất đai, công chứng: mang bản photocopy đến VPĐK đất đai để xác nhận tình trạng pháp lý/thế chấp đã đăng ký; nhờ tổ chức công chứng kiểm tra trước khi công chứng hợp đồng. Lưu ý: cách này chỉ phát hiện khoản đã đăng ký chính thức, không phát hiện vay mượn dân sự không đăng ký — nên hỏi thẳng bên bán và có điều khoản ràng buộc trong hợp đồng.
Hồ sơ xây dựng, hoàn công (nếu có nhà trên đất)
Yêu cầu xem giấy phép xây dựng, hồ sơ hoàn công; đối chiếu diện tích/số tầng/kết cấu thực tế với hồ sơ — nếu khác biệt lớn (vượt tầng, lấn ranh) có thể ảnh hưởng thủ tục sang tên sau này.
Thông tin quy hoạch sử dụng đất
Vì sao phải kiểm tra: thửa đất có sổ hợp lệ nhưng vướng quy hoạch (đường, công trình công cộng, hành lang an toàn) vẫn có thể bị hạn chế xây dựng hoặc thu hồi.
Cách tra cứu: liên hệ Phòng Quản lý đô thị/bộ phận một cửa địa phương (đáng tin cậy nhất); tham khảo cổng thông tin quy hoạch trực tuyến (chỉ là bước ban đầu); lưu ý tại TP.HCM sau sáp nhập (1/7/2025), tên đơn vị hành chính quản lý có thể đã thay đổi.
Các giấy tờ, thông tin liên quan khác nên kiểm tra
Hợp đồng mua bán/chuyển nhượng trước đó; biên bản họp gia đình/thỏa thuận phân chia (nếu tài sản chung/thừa kế); thông tin tranh chấp, kiện tụng (hỏi chính quyền, hàng xóm, công chứng); hóa đơn/biên nhận các khoản tiền đã giao dịch trước đó.
Nguyên tắc chung khi kiểm tra giấy tờ trước khi đặt cọc
Luôn yêu cầu xem bản gốc; đối chiếu thông tin nhiều chiều; không vội vàng vì áp lực “giữ chỗ”; ghi rõ trong hợp đồng các điều khoản về tình trạng pháp lý đã xác nhận; giữ lại toàn bộ bản photocopy/scan giấy tờ đã kiểm tra.
Khi nào cần luật sư, công chứng viên hoặc chuyên gia pháp lý?
Giao dịch giá trị lớn hoặc lịch sử pháp lý phức tạp; bất động sản có dấu hiệu thế chấp/tranh chấp; giao dịch qua ủy quyền hoặc bên bán là tổ chức; không đủ kinh nghiệm tự đọc giấy tờ pháp lý.
Nếu bạn đang tìm mua/bán nhà đất, có thể tham khảo các tin đăng trên BANNHADEP.COM và tự kiểm tra thông tin trước khi quyết định giao dịch.
Xem thêm các bài viết khác tại chuyên mục Tin tức & sự kiện hoặc xem các tin đăng nhà đất mới nhất trên BANNHADEP.COM.
